Koopovereenkomst auto opstellen: dit moet erin staan

Verkoopt u uw auto aan een particulier, dan is een handdruk niet genoeg. Een koopovereenkomst legt vast wat u verkoopt, aan wie, voor welk bedrag en in welke staat. Dat lijkt formeel voor een verkoop tussen twee mensen, maar juist bij particuliere verkoop is er geen garantie en geen tussenpersoon. Het papier is dan uw enige houvast als er later discussie ontstaat. In een half uur stelt u een overeenkomst op die u jaren van gedoe kan besparen.

Waarom een koopovereenkomst bij particuliere verkoop

Bij verkoop aan een particulier gelden andere regels dan bij verkoop aan een bedrijf. Een particuliere koper heeft geen wettelijke garantie zoals bij een autobedrijf. Wat u samen afspreekt, bepaalt grotendeels wie waarvoor verantwoordelijk is.

Zonder schriftelijke afspraken staat het woord van de koper tegenover dat van u. Belt de koper na drie weken over een kapotte koppeling, dan moet u kunnen aantonen wat u heeft verteld en wat de koper wist. Een getekende overeenkomst met een duidelijke omschrijving van de staat maakt dat verschil.

De overeenkomst beschermt bovendien beide partijen. De koper weet precies wat hij koopt en voor welke prijs. U weet dat de koper de auto accepteert zoals beschreven. Dat voorkomt niet elke discussie, maar het geeft elke discussie wel een duidelijk vertrekpunt.

Een mondelinge koop is juridisch ook een koop. Het probleem is bewijs. Wat niet op papier staat, bestaat in een geschil praktisch niet. Daarom loont het om alles wat u afspreekt op te schrijven, ook als het vanzelfsprekend voelt.

Wat er minimaal in de overeenkomst moet staan

Een goede koopovereenkomst hoeft geen juridisch document van tien pagina’s te zijn. Eén A4 met de juiste onderdelen volstaat. Neem in elk geval het volgende op.

Gegevens van beide partijen. Volledige naam, adres en telefoonnummer van verkoper en koper. Controleer het identiteitsbewijs van de koper en noteer het documentnummer. U wilt weten met wie u zaken doet.

De auto zelf. Merk, model, bouwjaar, kleur en het kenteken. Het kenteken maakt de auto uniek identificeerbaar, dus dat mag nooit ontbreken. Vermeld ook het chassisnummer als u volledig wilt zijn.

De kilometerstand. Noteer de stand op het moment van verkoop, exact zoals de teller die aangeeft. Dit beschermt u tegen latere claims over de tellerstand en geeft de koper zekerheid over wat hij koopt.

De prijs en de betaalwijze. Het afgesproken bedrag, voluit geschreven, en hoe er betaald wordt: contant, per bankoverschrijving of anders. Spreek ook af wanneer er betaald wordt. Veilig is betaling op het moment van overdracht, niet ervoor en niet erna. Hoe u dat praktisch regelt, leest u in ons artikel over veilig betalen bij autoverkoop.

De datum en plaats. De datum van de koop en de datum van levering, als die verschillen. Vanaf de overdracht en de vrijwaring gaan risico en verantwoordelijkheid over op de koper.

De staat van de auto en bekende gebreken. Dit is het onderdeel dat verkopers het vaakst overslaan en dat u het meest beschermt. Daarover hieronder meer.

Sluit af met een handtekening van beide partijen en maak twee exemplaren: één voor u, één voor de koper.

De staat vastleggen: uw beste bescherming achteraf

Als verkoper heeft u een mededelingsplicht. Gebreken die u kent, moet u melden. Verzwijgt u een bekende storing of schade, dan kan de koper de koop later aanvechten of herstelkosten op u verhalen. Eerlijkheid is hier niet alleen netjes, maar ook verstandig.

Leg daarom de staat van de auto concreet vast in de overeenkomst. Denk aan zaken als: de airco koelt niet meer, de uitlaat is vorig jaar vervangen, er zit een deuk in het linkerportier, het lampje van de motorstoring brandt af en toe. Hoe specifieker, hoe beter.

Deze lijst werkt twee kanten op. De koper kan achteraf niet beweren dat hij van niets wist, want de gebreken staan zwart op wit boven zijn handtekening. En u kunt aantonen dat u open bent geweest over wat u wist. Daarmee valt de bodem weg onder de meeste klachten achteraf.

Voeg ook foto’s toe of verwijs ernaar in de overeenkomst. Maak op de dag van verkoop foto’s van de auto van alle kanten, van het interieur en van de kilometerteller. Dateer ze en bewaar ze bij uw exemplaar van de overeenkomst. Bij een discussie over een kras of deuk heeft u dan direct bewijs van de staat op het moment van levering.

Vermeld tot slot de laatste APK-datum en of er onderhoudshistorie wordt meegeleverd. Ook dat hoort bij het eerlijke beeld van wat de koper krijgt.

Wat een “zoals gezien”-clausule wel en niet waard is

Veel verkopers vertrouwen op één zinnetje: de auto wordt verkocht “zoals gezien en gereden”. Dat klinkt als een waterdichte bescherming, maar dat is het niet.

Wat de clausule wel doet: zij legt vast dat de koper de auto heeft bekeken en geaccepteerd in de staat waarin die verkeert. Zichtbare gebreken, ouderdomsslijtage en kleine mankementen die passen bij leeftijd en kilometerstand komen daarmee voor rekening van de koper. Bij een auto van vijftien jaar oud mag niemand een nieuwstaat verwachten, en de clausule onderstreept dat.

Wat de clausule niet doet: zij ontslaat u niet van uw mededelingsplicht. Gebreken die u kende en bewust heeft verzwegen, blijven uw probleem, hoeveel clausules er ook in het contract staan. Ook mag de koper verwachten dat de auto geschikt is voor normaal gebruik, tenzij u duidelijk iets anders heeft afgesproken. Een auto die een week na verkoop stilvalt door een probleem dat u kende, is een geschil dat u waarschijnlijk verliest.

De conclusie is simpel. “Zoals gezien” is een zinvolle aanvulling, geen vervanging van een eerlijke gebrekenlijst. De combinatie is sterk: een concrete beschrijving van de staat, plus de clausule dat de koper de auto in die staat accepteert. Wie alleen op de clausule leunt, bouwt op zand.

Modelovereenkomst gebruiken en de verkoop afronden

U hoeft de overeenkomst niet zelf vanaf nul te schrijven. De ANWB biedt een gratis modelovereenkomst voor de particuliere verkoop van een auto, met alle onderdelen die hierboven staan. U vindt deze op anwb.nl. Vul het model volledig in, vul het aan met de gebrekenlijst van uw auto en print twee exemplaren.

Met de getekende overeenkomst bent u er nog niet helemaal. De koop is pas echt rond na de kentekenoverschrijving en het vrijwaringsbewijs. Pas met dat bewijs bent u niet langer aansprakelijk voor boetes, belasting en verzekeringsplicht. Hoe die overschrijving precies werkt, leest u in ons artikel over de overdracht van uw auto. Bewaar het vrijwaringsbewijs samen met de koopovereenkomst, minimaal enkele jaren.

Vindt u dit alles veel geregel voor één verkoop? Dat is een terechte gedachte. Papierwerk, bezichtigingen, onderhandelen en het betaalrisico bij een vreemde koper: het kost tijd en aandacht. Wilt u dat liever niet, dan kunt u uw auto ook aan ons verkopen. U ontvangt gratis en vrijblijvend een bod binnen 2 uur, wij halen de auto gratis op aan huis in heel Nederland, u krijgt betaling direct bij overdracht en de RDW-vrijwaring wordt ter plaatse geregeld. Vraag uw bod aan via onze verkooppagina.

Veelgestelde vragen

Is een koopovereenkomst verplicht bij particuliere autoverkoop? Nee, wettelijk verplicht is een schriftelijke overeenkomst niet. Een mondelinge koop is ook geldig. Zonder papier heeft u bij een geschil echter nauwelijks bewijs van wat is afgesproken. Daarom is een schriftelijke overeenkomst altijd het advies, hoe klein de verkoop ook voelt.

Wat moet er minimaal in de koopovereenkomst staan? De gegevens van koper en verkoper, het kenteken en de omschrijving van de auto, de kilometerstand, de prijs en betaalwijze, de datum van koop en levering, en de staat van de auto met bekende gebreken. Beide partijen ondertekenen en krijgen een exemplaar.

Beschermt “zoals gezien en gereden” mij tegen alle claims? Nee. De clausule dekt zichtbare gebreken en normale slijtage, maar niet gebreken die u kende en heeft verzwegen. Uw mededelingsplicht blijft altijd gelden. De beste bescherming is de combinatie van een eerlijke gebrekenlijst en de clausule.

Moet ik gebreken melden die de koper zelf kan zien? Zichtbare gebreken vallen onder de onderzoeksplicht van de koper, dus die hoeft u niet actief te benoemen. Toch is het verstandig om ook zichtbare schade in de overeenkomst op te nemen. Zo staat vast dat de koper de schade kende op het moment van tekenen.

Waar vind ik een goede modelovereenkomst? De ANWB biedt een gratis model voor de particuliere verkoop van een auto. Daarin staan alle vaste onderdelen al klaar, zodat u alleen de gegevens van de auto, de prijs en de gebrekenlijst hoeft in te vullen.

Kan ik dit papierwerk ook vermijden? Ja. Verkoopt u uw auto aan een inkoopservice zoals de onze, dan regelen wij de afhandeling voor u. U krijgt gratis en vrijblijvend een bod binnen 2 uur, betaling direct bij overdracht en RDW-vrijwaring ter plaatse. Start via onze verkooppagina.